Gia Lai Tăng Cường An Toàn Khai Thác Hải Sản, Chống IUU

UBND tỉnh Gia Lai yêu cầu các sở, ngành và địa phương ven biển tăng cường hướng dẫn ngư dân khai thác hải sản an toàn, hiệu quả, đồng thời đẩy mạnh quản lý tàu cá và phòng, chống khai thác thủy sản bất hợp pháp (IUU). Các nhiệm vụ trọng tâm gồm cập nhật thông tin ngư trường, cảnh báo thời tiết nguy hiểm, kiểm tra điều kiện an toàn trước khi xuất bến và chủ động phương án cứu hộ, cứu nạn. Những giải pháp này hướng đến bảo vệ tính mạng ngư dân, nâng cao hiệu quả sản xuất và phát triển nghề cá bền vững.

Gia Lai chỉ đạo tăng cường an toàn trong khai thác hải sản

UBND tỉnh Gia Lai vừa ban hành Văn bản số 12566/UBND-NNMT về việc tăng cường hướng dẫn ngư dân tổ chức khai thác hải sản an toàn, hiệu quả. Văn bản do Phó Chủ tịch UBND tỉnh Dương Mah Tiệp ký, yêu cầu các cơ quan chức năng và chính quyền địa phương ven biển triển khai đồng bộ những biện pháp hỗ trợ hoạt động nghề cá.

Theo chỉ đạo, các đơn vị liên quan cần chủ động cung cấp thông tin về ngư trường, nguồn lợi thủy sản và diễn biến thời tiết trên biển, giúp ngư dân lựa chọn khu vực khai thác phù hợp, hạn chế rủi ro trong quá trình sản xuất.

Bên cạnh đó, công tác quản lý tàu cá, giám sát hành trình, kiểm tra trang thiết bị an toàn và phòng chống khai thác IUU tiếp tục được chú trọng.

Đây là một trong những nội dung liên quan trực tiếp đến đời sống và hoạt động sản xuất của cộng đồng ngư dân ven biển, được Báo Gia Lai quan tâm cập nhật trong các thông tin về phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Chủ động cập nhật ngư trường và thời tiết trước mỗi chuyến biển

Đối với hoạt động khai thác hải sản, thông tin ngư trường và điều kiện khí tượng có ảnh hưởng lớn đến hiệu quả chuyến biển cũng như sự an toàn của tàu và thuyền viên.

UBND tỉnh yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường tăng cường cập nhật, phổ biến thông tin về nguồn lợi thủy sản, ngư trường khai thác, dự báo khí tượng thủy văn và các cảnh báo nguy hiểm trên biển.

Theo dõi cảnh báo thời tiết để giảm rủi ro

Trước khi xuất bến, chủ tàu và thuyền trưởng cần theo dõi các bản tin dự báo thời tiết biển, đặc biệt là thông tin về áp thấp nhiệt đới, bão, gió mạnh và sóng lớn.

Trong quá trình hoạt động, việc duy trì liên lạc với đất liền và cập nhật diễn biến thời tiết giúp tàu cá có thêm cơ sở để điều chỉnh kế hoạch khai thác hoặc chủ động tìm nơi tránh trú khi cần thiết.

Ngư dân không nên chỉ dựa vào kinh nghiệm quan sát thời tiết mà cần kết hợp với những bản tin chính thức từ cơ quan khí tượng và thông báo của lực lượng chức năng.

Lựa chọn ngư trường phù hợp với điều kiện khai thác

Thông tin về nguồn lợi thủy sản và tình hình ngư trường có thể hỗ trợ ngư dân xác định khu vực hoạt động phù hợp với loại tàu, nghề khai thác và điều kiện thời tiết.

Việc tổ chức chuyến biển trên cơ sở thông tin đáng tin cậy có thể góp phần hạn chế chi phí di chuyển không cần thiết, sử dụng nhiên liệu hiệu quả hơn và giảm nguy cơ gặp thời tiết bất lợi.

Tuy nhiên, hoạt động khai thác phải tuân thủ quy định về vùng biển, ngành nghề, giấy phép và các khu vực bị hạn chế hoặc cấm khai thác theo pháp luật.

Tăng cường kiểm tra điều kiện an toàn tàu cá trước khi xuất bến

Một trong những nhiệm vụ được tỉnh Gia Lai nhấn mạnh là kiểm tra các điều kiện bảo đảm an toàn của tàu cá trước khi rời cảng hoặc bến.

Công tác kiểm tra cần tập trung vào tình trạng máy móc, thiết bị cứu sinh, phương tiện phòng cháy chữa cháy và hệ thống thông tin liên lạc.

Kiểm tra động cơ và thiết bị kỹ thuật

Động cơ và các hệ thống kỹ thuật đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì khả năng vận hành của tàu cá, đặc biệt đối với những chuyến biển kéo dài.

Chủ tàu và thuyền trưởng cần kiểm tra tình trạng động cơ, nhiên liệu, hệ thống điện, thiết bị điều khiển và những bộ phận quan trọng khác trước khi khởi hành.

Nếu phát hiện dấu hiệu hư hỏng có thể ảnh hưởng đến an toàn, cần khắc phục trước khi đưa tàu vào hoạt động.

Chuẩn bị đầy đủ thiết bị cứu sinh và phòng cháy chữa cháy

Áo phao, phao cứu sinh và những thiết bị cứu nạn theo quy định phải được trang bị phù hợp, bảo quản ở vị trí thuận tiện và duy trì khả năng sử dụng.

Đồng thời, cần kiểm tra thiết bị phòng cháy chữa cháy, hệ thống điện và những khu vực có nguy cơ phát sinh cháy nổ trên tàu.

Thuyền viên cũng cần nắm được vị trí đặt thiết bị an toàn và cách sử dụng trong các tình huống khẩn cấp.

Duy trì thông tin liên lạc khi hoạt động trên biển

Phương tiện liên lạc giúp tàu cá tiếp nhận cảnh báo, trao đổi thông tin và yêu cầu hỗ trợ khi xảy ra sự cố.

Trước chuyến biển, thuyền trưởng cần kiểm tra khả năng hoạt động của thiết bị liên lạc, nguồn điện và những phương án dự phòng phù hợp với điều kiện tàu.

Trong trường hợp xảy ra thời tiết nguy hiểm, hỏng máy hoặc tai nạn, việc duy trì liên lạc có thể hỗ trợ đáng kể cho công tác tìm kiếm, cứu hộ và cứu nạn.

Đẩy mạnh giám sát hành trình tàu cá và chống khai thác IUU

Bên cạnh yêu cầu an toàn, Gia Lai tiếp tục tăng cường công tác quản lý hoạt động khai thác thủy sản, trong đó có giám sát tàu cá thông qua thiết bị VMS và thực hiện các quy định về chống khai thác IUU.

Thiết bị VMS có vai trò gì trong quản lý tàu cá?

VMS là hệ thống giám sát hành trình tàu cá, hỗ trợ cơ quan chức năng theo dõi vị trí và quá trình hoạt động của các tàu thuộc diện phải lắp đặt thiết bị theo quy định.

Dữ liệu giám sát hành trình có thể phục vụ công tác quản lý hoạt động khai thác, phát hiện dấu hiệu bất thường và hỗ trợ xử lý một số tình huống phát sinh trên biển.

Chủ tàu và thuyền trưởng thuộc diện phải lắp đặt VMS có trách nhiệm duy trì hoạt động của thiết bị, thực hiện đúng quy định khi thiết bị gặp sự cố và không tự ý can thiệp làm sai lệch dữ liệu giám sát.

Chống khai thác IUU gắn với truy xuất nguồn gốc thủy sản

IUU là thuật ngữ chỉ hoạt động khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định.

Để hạn chế tình trạng này, hoạt động khai thác cần được thực hiện đúng giấy phép, đúng vùng biển cho phép và tuân thủ các yêu cầu về báo cáo sản lượng, nhật ký khai thác, giám sát hành trình và truy xuất nguồn gốc.

Việc ghi chép thông tin khai thác chính xác không chỉ phục vụ công tác quản lý mà còn hỗ trợ xác minh nguồn gốc nguyên liệu thủy sản trong chuỗi thu mua, chế biến và tiêu thụ.

Thực hiện tốt các quy định chống IUU là một trong những điều kiện quan trọng để xây dựng nghề cá có trách nhiệm, nâng cao uy tín sản phẩm thủy sản Việt Nam trên thị trường.

Khuyến khích ngư dân liên kết thành tổ, đội sản xuất trên biển

UBND tỉnh Gia Lai cũng định hướng tăng cường hỗ trợ, khuyến khích ngư dân tham gia các tổ, đội sản xuất và tổ đoàn kết trên biển.

Việc liên kết giữa các tàu cá có thể mang lại nhiều lợi ích trong hoạt động khai thác, đặc biệt là chia sẻ thông tin ngư trường, hỗ trợ kỹ thuật và phối hợp khi xảy ra tình huống khẩn cấp.

Hỗ trợ nhau trong quá trình khai thác

Khi hoạt động theo tổ, đội, các tàu có thể chủ động trao đổi thông tin về thời tiết, điều kiện ngư trường và những khó khăn gặp phải trong chuyến biển.

Sự phối hợp cũng có thể giúp các tàu hỗ trợ nhau khi phát sinh sự cố về máy móc, thiết bị hoặc cần liên lạc khẩn cấp.

Tuy nhiên, việc hỗ trợ trên biển phải đặt yếu tố an toàn lên hàng đầu, tuân thủ hướng dẫn của lực lượng chức năng và không thực hiện những hoạt động vượt quá khả năng của phương tiện.

Tăng cường tinh thần đoàn kết của cộng đồng ngư dân

Các tổ đoàn kết trên biển còn tạo điều kiện để ngư dân chia sẻ kinh nghiệm sản xuất, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật và phối hợp bảo vệ nguồn lợi thủy sản.

Đây là hướng tổ chức sản xuất có thể góp phần nâng cao khả năng thích ứng của cộng đồng nghề cá trước những biến động về thời tiết và điều kiện khai thác.

Nâng cao chất lượng bảo quản hải sản sau khai thác

Bên cạnh việc bảo đảm an toàn chuyến biển, nâng cao chất lượng hải sản sau thu hoạch là yếu tố quan trọng giúp cải thiện hiệu quả kinh tế của hoạt động khai thác.

Ngư dân cần chú trọng điều kiện vệ sinh, phương pháp bảo quản và thời gian đưa sản phẩm về nơi thu mua hoặc tiêu thụ.

Hạn chế tổn thất sau thu hoạch

Hải sản nếu không được bảo quản phù hợp có thể suy giảm chất lượng trong quá trình vận chuyển và lưu giữ trên tàu.

Do đó, tùy theo đối tượng khai thác, tàu cá cần sử dụng phương pháp bảo quản thích hợp, bảo đảm điều kiện vệ sinh và kiểm soát nhiệt độ theo yêu cầu kỹ thuật.

Việc bảo quản đúng cách có thể giúp hạn chế hao hụt, duy trì chất lượng sản phẩm và giảm nguy cơ mất an toàn thực phẩm.

Gắn khai thác hiệu quả với phát triển kinh tế biển

Nâng cao chất lượng sản phẩm, thực hiện truy xuất nguồn gốc và tuân thủ các quy định về khai thác là những yếu tố góp phần tăng khả năng tiêu thụ hải sản.

Đối với các địa phương ven biển Gia Lai, phát triển nghề cá theo hướng an toàn và có trách nhiệm còn gắn với mục tiêu phát triển kinh tế biển, bảo vệ nguồn lợi và ổn định sinh kế cho người dân.

Những vấn đề liên quan đến sản xuất, thị trường và hoạt động kinh doanh trên địa bàn tiếp tục được cập nhật trong các thông tin về kinh tế Gia Lai.

Các địa phương ven biển chủ động phòng tránh thiên tai và cứu hộ

Trước nguy cơ xảy ra thời tiết cực đoan trên biển, UBND tỉnh yêu cầu chính quyền các địa phương ven biển chủ động triển khai phương án phòng tránh thiên tai, hướng dẫn tàu thuyền neo đậu an toàn và phối hợp thực hiện công tác cứu hộ, cứu nạn.

Công tác tuyên truyền cần giúp chủ tàu, thuyền trưởng và thuyền viên tiếp cận kịp thời các thông báo về diễn biến thời tiết, vùng biển nguy hiểm và phương án ứng phó.

Chủ động kế hoạch tránh trú bão

Khi xuất hiện cảnh báo bão hoặc áp thấp nhiệt đới, tàu cá cần tuân thủ chỉ đạo của cơ quan chức năng về việc hạn chế ra khơi, di chuyển khỏi khu vực nguy hiểm hoặc tìm nơi tránh trú phù hợp.

Việc lựa chọn khu neo đậu cần căn cứ vào điều kiện thực tế, khả năng bảo đảm an toàn của phương tiện và hướng dẫn từ cơ quan có thẩm quyền.

Phối hợp tìm kiếm, cứu hộ và cứu nạn

Trong trường hợp tàu cá gặp nạn, thông tin về vị trí, tình trạng phương tiện, số người trên tàu và điều kiện thời tiết có ý nghĩa quan trọng đối với công tác cứu hộ.

Chủ tàu và thuyền trưởng cần chủ động duy trì liên lạc, phát tín hiệu cấp cứu bằng phương tiện phù hợp và thực hiện hướng dẫn của lực lượng chức năng.

Các cơ quan, đơn vị liên quan cần phối hợp chặt chẽ để xử lý kịp thời những tình huống nguy hiểm, hạn chế thiệt hại về người và tài sản.

Những việc ngư dân cần kiểm tra trước khi ra khơi

Để chuẩn bị cho một chuyến biển an toàn, chủ tàu và thuyền trưởng có thể tham khảo danh sách kiểm tra dưới đây. Đây là các lưu ý thực hành, không thay thế những điều kiện bắt buộc theo quy định pháp luật.

Đối với các tàu hoạt động dài ngày, công tác chuẩn bị càng cần được thực hiện kỹ lưỡng. Mọi quyết định xuất bến phải tuân thủ yêu cầu kiểm tra, kiểm soát và cảnh báo của cơ quan có thẩm quyền.

Câu hỏi thường gặp về khai thác hải sản an toàn tại Gia Lai

Vì sao ngư dân cần kiểm tra tàu cá trước khi xuất bến?

Việc kiểm tra giúp phát hiện sớm những vấn đề về động cơ, thiết bị cứu sinh, phòng cháy chữa cháy và thông tin liên lạc, từ đó giảm nguy cơ xảy ra sự cố trong chuyến biển.

VMS trong khai thác hải sản là gì?

VMS là hệ thống giám sát hành trình tàu cá, được sử dụng để hỗ trợ theo dõi hoạt động của các tàu thuộc diện phải lắp đặt thiết bị theo quy định.

Khai thác IUU bao gồm những hành vi nào?

IUU là khai thác bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định. Những hành vi vi phạm có thể liên quan đến khai thác sai vùng biển, không thực hiện nghĩa vụ báo cáo hoặc không tuân thủ các quy định quản lý nghề cá.

Ngư dân nên làm gì khi có cảnh báo bão trên biển?

Ngư dân cần theo dõi bản tin chính thức, duy trì liên lạc, tuân thủ hướng dẫn của lực lượng chức năng và chủ động phương án di chuyển hoặc tránh trú an toàn.

Tham gia tổ đoàn kết trên biển có lợi ích gì?

Việc tham gia tổ, đội sản xuất giúp các tàu chia sẻ thông tin ngư trường, hỗ trợ nhau trong hoạt động khai thác và phối hợp khi xảy ra những tình huống cần trợ giúp.

Hướng tới nghề cá Gia Lai an toàn, hiệu quả và bền vững

Việc tăng cường hướng dẫn ngư dân khai thác hải sản an toàn, hiệu quả là nhiệm vụ quan trọng nhằm bảo vệ tính mạng người lao động, hạn chế rủi ro trong hoạt động sản xuất và nâng cao hiệu quả quản lý nghề cá.

Thông qua việc cập nhật ngư trường, kiểm tra điều kiện tàu cá, giám sát hành trình, chống khai thác IUU và chủ động phòng tránh thiên tai, Gia Lai hướng đến xây dựng hoạt động khai thác thủy sản có trách nhiệm và phù hợp với định hướng phát triển bền vững.

Để đạt hiệu quả thực chất, cần có sự phối hợp thường xuyên giữa cơ quan quản lý, lực lượng chức năng, chính quyền địa phương và cộng đồng ngư dân trong quá trình triển khai các biện pháp bảo đảm an toàn trên biển.

Nguồn thông tin: Văn bản số 12566/UBND-NNMT của UBND tỉnh Gia Lai về tăng cường hướng dẫn ngư dân khai thác hải sản an toàn, hiệu quả; thông tin công bố trên Báo Gia Lai điện tử ngày 14/10/2026.